Prvi kontakt majke i bebe nakon porođaja

Tek rođenaIzvor: roditelji.hr

Istraživanja sve češće navode važnost ne odvajanja majke i bebe nakon porođaja. Pročitajte zašto je to važno i šta možete učiniti da vaša beba ostane s vama!

Kroz prvi podoj, odmah po rođenju, uspostavlja se prvi, izuzetno važan kontakt majke i deteta. Uz sve zdravstvene prednosti koje dobija prvim mlekom – kolostrumom, dete prvim podojem u porodilištu nežno ulazi u ovaj svet, slušajući otkucaje srca koji su ga pratili devet meseci, a majka porod zaokružuje osećajem sreće i potvrdom da su ona i njeno telo sve što detetu treba.

Prvi sat nakon poroda izuzetno je važan za majku i dete. Dete se tada nalazi u stanju tihe budnosti i svim svojim čulima upija informacije o svetu oko sebe. Ono proučava majčino lice, sluša njen glas, oseća toplinu njenog tela, upija njen miris i uživa u prvom ukusu majčinog mleka. Majka se u tom periodu intenzivno zbližava sa svojim novorođenim detetom i u njoj jača osećaj ljubavi za njega potpomognut hormonima koji se izlučuju tokom kontakta koža na kožu i prvog podoja. U prvom satu novorođenče je sposobno za neverovatan poduhvat – stimulisano nežnim dodirom majke sasvim samo može otpuzati dug put preko njenog mekanog trbuha sve do dojke. Prvi detetov nežni dodir dojke stimuliše izlučivanje hormona oksitocina koji omogućava otpuštanje mleka i pojačava osećaj ljubavi za dete. Novorođenče tada započinje svoj prvi podoj – omirisaće i obliznuti majčinu bradavicu, i konačno dojku zahvatiti ustima i početi da sisa.

Zašto je toliko važan kontakt kožom na kožu?

Dete se nakon rođenja i života u sterilnoj okolini materice mora suočiti s brojnim stranim bakterijama. Polaganjem deteta na majčina prsa neposredno nakon poroda i omogućavanjem ranog podoja njegova će se koža i probavni sistem kolonizovati bakterijama s majčinog tela pa će za njih kroz kolostrum dobiti antitela. Kad se dete neposredno nakon poroda odvoji od majke izloženo je raznim drugim bakterijama iz okoline i s lekarskog osoblja koje su potencijalno puno opasnije za njega i izlažu ga većem riziku od infekcije.

U prvom podoju novorođenče prima kolostrum – tečnost koja se u dojkama nalazi od sredine trudnoće i savršena je hrana za prve bebine dane. Kolostrum sadrži veliku količinu imunoglobulina i drugih zaštitnih antitela pa se smatra ne samo prirodnom hranom već i lekom. Zato ga često nazivaju i bebinom prvom vakcinom. Kolostrum pomaže novorođenčetu da reguliše razvoj sopstvenog imunog sistema. Imunoglobulini se kod prvog podoja šire u sluznici želučano-crevnog trakta i tamo sprečavaju prodor i širenje bakterija i alergena.

Kolostrum ima i laksativna svojstva – potstiče i ubrzava izlazak mekonija iz bebinih creva, a time i izbacivanje bilirubina koji je odgovoran za žuticu kod novorođenčadi. Bogat je i vitaminom A koji štiti oči i smanjuje mogućnost infekcije.

Majčino telo pomaže pri zadržavanju topline tela novorođenčeta što je naročito važno kod prerano rođene i dece male porođajne težine. Jedno zapanjujuće istraživanje pokazuje da se temperatura majčinih prsa poveća za 0,5 stepeni Celzijusa u roku od dve minute nakon što je beba u kontaktu s njenim grudima! Majka je najbolji grejač za svoje dete. Dete je nakon poroda dovoljno samo obrisati čuvajući sloj verniksa (bela masna naslaga na koži deteta), položiti ga na gola majčina prsa i pokriti ih zajedno jednim pokrivačem.

Kontakt kože na kožu umiruje novorođenče, ono jednoličnije diše i rad srca mu je pravilniji.

Dodir bebinih usta s majčinom bradavicom dovodi do otpuštanja hormona oksitocina kod majke koji izaziva kontrakcije materice, omogućava prirodan porod posteljice i smanjuje dugotrajno krvarenje; potstiče izlučivanje drugih hormona koji utiču na osećaj smirenosti i opuštenosti majke i “zaljubljenosti” u svoje dete i potstiče otpuštanje mleka koje se stvara u dojkama.

Bez jasnih medicinskih indikacija ne bi trebalo ometati taj povezujući proces majke i deteta koji se dešava odmah nakon poroda.

Podoj u prvom satu života olakšava dobro postavljanje deteta na dojku i omogućava majci dobar početak dojenja. U prvom satu nakon poroda bebin je refleks sisanja najjači zbog čega ono lakše pravilno prihvata dojku. Žena se zbog uspešnog prvog podoja oseća osnaženo i s većim samopouzdanjem ulazi u razdoblje dojenja.

Istraživanja pokazuju da su kontakt koža na kožu nakon poroda i rani prvi podoj povezani s dužim isključivim dojenjem i dužim sveukupnim trajanjem dojenja što vodi ka prosečno boljem zdravlju dece i smanjenoj smrtnosti dece u kasnijoj dobi. Svetska zdravstvena organizacija i UNICEF preporučuju da deca isključivo doje u prvih 6 meseci života, te da nastave dojiti uz primerenu dohranu do druge godine ili duže, koliko god to majka i dete žele.

Kako se i vi možete izboriti za neodvajanje od bebe?

– zahtevajte od medicinskog osoblja da vam neposredno nakon poroda polože dete na golu kožu i omoguće neometani prvi kontakt s detetom te prvi podoj

– zahtevajte da se vaganje, merenje, kupanje i ostali rutinski postupci odlože do završetka prvog podoja

– tokom poroda koristite neinvazivne metode ublažavanja boli i tražite da vam omoguće izbor najugodnijeg položaja za porod – vaše će dete nakon poroda biti budnije i zainteresovanije za prvi podoj

– čak i ako je porod dovršen carskim rezom i ako je s detetom sve u redu, možete zamoliti sestru da pridrži dete uz vas dok lekari dovršavaju zatvaranje rane. Nećete biti u mogućnosti dojiti, ali ne morate biti odvojeni od svog deteta u tim važnim trenucima!

– zahtevajte od medicinskog osoblja da vašem detetu ne daju nikakve tečnosti ni hranu pre prvog podoja, osim ako za to ne postoji jasna medicinska indikacija.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

error: